dood

mannelijk/vrouwelijk (de)/dot/

Betekenis

zelfstandig naamwoord

biologie, medisch, religie (biologie), (medisch), (religie) de toestand nadat het leven is geëindigd
Vele mensen vrezen de dood.
biologie, medisch (biologie), (medisch) het tot het einde komen van een leven, de overgang naar de onder [1] genoemde toestand
Hij woonde daar tot zijn dood.
biologie, kunst (biologie), (kunst) skeletvormige figuur, vaak met zeis, die bovengenoemde toestand personifieert
Men kan zich echter eveneens afvragen wat de natuur, de kosmos of het Zijn aan de zogenaamde grote persoonlijkheden en hun aanspraak op onsterfelijkheid eigenlijk gelegen is, omdat de dood met zijn nivellerende zeis alle menselijke rangverschillen toch onverbiddellijk wegmaait.R.F. Beerling, [http://www.dbnl.org/tekst/_gid001196601_01/_gid001196601_01_0051.php Denken over de dood], De Gids. Jaargang 129, 1966
heel erg, als eerste deel in een samenstelling dat de intensiteit van het tweede deel benadruktVoor zover deze samenstellingen zijn gevormd zonder tussen-s (een oude genitief) en zeker wanneer het gaat om werkwoorden kunnen ze ook worden opgevat als gevormd met het bijwoordelijk gebruikt "dood".
Hij was schatrijk, maar leefde in een doodgewoon rijtjeshuis.

**: in de betekenis ‘niet meer levend’ aangetroffen vanaf 1100 (met de betekenis ‘onvruchtbaar’ in nog oudere toponiemen)

als de dood zijn voor
De dood of de gladiolen — Alles of niets, de overwinning of de ondergang
Ergens een broertje dood aan hebben — Ergens een grote hekel aan hebben
Eruitzien als de dood van Ieperen — Er slecht (mager, ongezond) uitzien
De dood in de pot — Heel saai
De dood op het lijf jagen — Iemand heel bang maken
De kleine dood — Een orgasme
Dood en verderf verspreiden/zaaien — Grote verwoestingen aanrichten (inclusief het maken van dodelijke slachtoffers)

Engelsdeath, dead

Fransmort, mort

DuitsTod, Sensenmann, Tod

Spaansmuerte, muerto

Italiaansmorte

Portugeesmorte

Russischсмерть

Japans死

Poolsśmierć

Zweedsdöd, död